logo raadvanouderenv2Er is een brede maatschappelijke beweging nodig die leidt tot nadenken over ouder worden en je daarop voorbereiden. Behalve ouderen zelf kunnen ook de nationale overheid, provinciale en lokale overheden hierbij een belangrijke rol spelen, evenals maatschappelijke organisaties, private partijen als pensioenfondsen, woningcorporaties en zorgverzekeraars en ouderenorganisaties. Dat schrijft de Raad van Ouderen in een advies aan minister Hugo de Jonge van Volksgezondheid, Welzijn en Sport. ‘Breed in de samenleving betekent voor de Raad dat het nadenken over de toekomst als het ware onderdeel vormt van onze sociaal-culturele omgeving en dat we het normaal vinden om zelf na te denken over wat we later willen, of om mensen hierover te bevragen. Lees het rapport hier (pdf).

Voorbereiden op ouder worden
In het kader van het programma Langer Thuis van het Pact voor de Ouderenzorg heeft de minister de Raad van Ouderen gevraagd advies uit te brengen over ‘Voorbereiden op ouder worden’. De minister onderkent de urgentie van bewustwording over voorbereiden op het ouder worden, en stelt de vraag hoe dat het beste kan worden gedaan. De Raad vindt het net als de minister belangrijk dat mensen zich bewust worden van de veranderingen die bij het ouder worden horen en dat ze zich daar actief op voorbereiden, maar benadrukt dat deze bewustwording de hele samenleving raakt en niet alleen ouderen en hun directe omgeving.

Cultuuromslag
‘Komende generaties ouderen worden anders oud. De ouderen van nu zijn anders dan die van twintig tot dertig jaar geleden. Ook verandert de rol van de overheid. De burger moet meer zelf doen, maar moet daar ook toe worden aangezet’, schrijft de Raad van Ouderen. De Raad is dan ook van mening dat meer structurele inbedding van de vraag hoe je je goed voorbereidt op het ouder worden noodzakelijk is, zodat individuen en organisaties zich bewust worden van het belang daarvan. De Raad realiseert zich dat dit bewustwordingsproces alle kenmerken van een cultuuromslag heeft en mogelijk een generatie of meer gaat duren.

Aandacht voor diversiteit
In het advies beantwoordt de Raad van Ouderen verder enkele specifieke vragen over de bewustwording. Leeftijd speelt volgens de Raad een beperkte rol wanneer ouderen gaan nadenken over ouder worden. Dat moment is meer gebonden aan belangrijke persoonlijke gebeurtenissen, zoals uithuisgaande kinderen, geboorte kleinkinderen, ontslag, ziekte of wijziging woonsituatie. Vooral de naaste omgeving en mensen en organisaties met wie ouderen al contact hebben, kunnen hen aanzetten na te denken over de volgende levensfase. Wat de toon van de boodschap betreft, pleit de Raad voor een eigen aanpak voor verschillende doelgroepen, zoals overheden, private partijen, seniorenorganisaties en individuele burgers. Voor de boodschap voor ouderen adviseert de Raad onder meer die positief te formuleren en te wijzen op mogelijkheden, ouderen te wijzen op hun eigen verantwoordelijkheid, aandacht te hebben voor diversiteit en aan te sluiten op waar mensen op dat moment aan toe zijn.

Het adviesrapport is aangeboden aan minister Hugo de Jonge en gaat integraal mee als bijlage bij zijn Kamerbrief over voortgangsrapportage programma langer thuis. Deze rapportage wordt 2 juli 2019 aangeboden aan de Tweede Kamer.

Noot voor de redactie.
Voor meer informatie over dit persbericht en toezending van het hele adviesrapport van de Raad van Ouderen, kunt u contact opnemen met Jan Willem Bloemen, communicatieadviseur Raad van Ouderen op 06-15149907.

Voorblad MeeraandachtZonMw-sgnalement Meer aandacht voor ouderen in het ziekenhuis Kiezen voor zorg met betere uitkomsten voor de oudere patient.
Lees hier het volledige artikel (pdf, 10 Mb) - volgt

logo raadvanouderenv2Raad van Ouderen: Ondersteuning nodig bij keuze verpleeghuis

In een advies aan minister Hugo de Jonge van VWS breekt de Raad van Ouderen (RvO) een lans voor het samenstellen van één landelijke site met goed gestructureerde informatie over kwaliteit en kenmerken van alle verpleeghuizen in Nederland. Deze site moet ouderen en mantelzorgers helpen bij het maken van een juiste keuze voor een verpleeghuis. De Raad van Ouderen bestaat uit in totaal 20 personen die een breed netwerk van regionale en landelijke ouderenorganisaties vertegenwoordigen. De RvO is autonoom, agendeert actuele thema’s rondom ouderen en geeft gevraagd en ongevraagd advies aan de minister van VWS

Keuzevrijheid verpleeghuis

De RvO maakt zich grote zorgen over de beperkte keuzemogelijkheden die ouderen ervaren bij de overstap van thuis wonen naar een verpleeghuis. Uit een door de Raad uitgevoerde analyse van de wachtlijstcijfers van het Zorginstituut blijkt dat het aantal mensen dat langer dan zes tot dertien weken wacht relatief laag is. Eind 2017 was dit 3,5% van de totale hoeveelheid wachtenden en eind 2018 was dit 4,6% van de wachtenden. Deze cijfers kloppen echter niet met de ervaringen in de praktijk. De Raad constateert dat bijna niemand ervaart te kunnen kiezen. Maar dat men genoegen moet nemen met wat beschikbaar is.

Keuze is vaak gebaseerd op haastwerk

Een opname is vaak haastwerk en te laat in het proces, constateert de Raad van Ouderen. Als er meer tijd is tussen het stellen van de indicatie en de opname, vergroot dat de mogelijkheid om goed voorbereid te kiezen en in te schrijven bij het verpleeghuis van keuze. Nu stellen mensen de indicatie voor een verpleeghuis echter vaak uit, terwijl dit helpt bij een tijdige voorbereiding. De overheid kan tijdige voorbereiding ondersteunen door de nadelige financiële gevolgen voor de zorg thuis met een verpleeghuisindicatie weg te nemen. Ouderen zelf kunnen dit doen door eerder na te denken over een toekomstige verhuizing naar een verpleeghuis. Daarvoor is bekendheid en tijdige beschikbaarheid van onafhankelijke cliëntondersteuning van groot belang.

Informatiebehoefte over ‘zachte’ kenmerken

Het advies van de Raad van Ouderen is om naast informatie over kwaliteit en stabiliteit van een verpleeghuis met name de ‘zachte’ kenmerken meer aandacht te geven bij de informatieverstrekking. Kenmerken als geborgenheid, autonomie, diversiteit, zingeving, aandacht voor levensvragen en palliatieve zorg. Voor ouderen is het namelijk erg belangrijk te weten of men zich thuis kan voelen in het verpleeghuis en of men kan blijven leven op de ‘eigen’ manier. De mantelzorgers willen weten of zij de zorg voor hun naaste met een gerust hart kunnen overdragen, wat zij mogen en kunnen in het verpleeghuis en wat hun plek is.

Logeren op proef Maar voor een juiste keuze is meer nodig dan alleen schriftelijke informatie. Ouderen moeten het verpleeghuis vooraf ook kunnen ‘ervaren’, aldus de Raad. Zoals de mogelijkheid om het huis te bezoeken, een film met ervaringsverhalen te bekijken en vooraf op proef te logeren, aldus de Raad.

Zie ook: www.beteroud.nl